Rezerwat Archeologiczny "Rydno"

Ocena turystów:
"Rydno to nie jest jedno stanowisko ani jedna osada.  To setki, jeśli nie tysiące osad skupionych wokół kopalni ochry,  to znaczy ziaren hematytu, które były eksploatowane od starszej epoki kamienia, już około 20 tysięcy lat temu, aż do, w mniejszej skali, czwartego tysiąclecia przed Chrystusem,  ale głównie w tak zwanym późnym paleolicie, u schyłku epoki lodowej, kilkanaście tysięcy lat temu."

"Na obszarze, który ma parę kilometrów kwadratowych,  do tej pory odkryto ponad 400 obozowisk z epoki kamienia.  Nie tylko w Europie, lecz także nigdzie na świecie,  gdzie są stanowiska z tego czasu, nie ma takiej ich koncentracji."

prof. Romuald Schild
_images/brak.jpeg 

Nazwy "Rydno" nie znajdziemy w żadnym słowniku czy w spisach administracyjnych,

 Nazwy "Rydno" nie znajdziemy w żadnym słowniku czy w spisach administracyjnych, a dopiero od niedawna możemy się z nią spotkać w przewodnikach turystycznych i na mapach. Jest to rozciągający się na długości ok. 10 km fragment doliny rzeki Kamiennej, gdzie archeologowie znaleźli liczne ślady pobytu ludzi z epoki kamienia (głównie schyłkowego paleolitu i mezolitu). Nazwę "Rydno", w latach pięćdziesiątych, urobił od słów: rudy, ryć, rydel jeden z najwybitniejszych badaczy i znawców paleolitu, silnie związany z Regionem Świętokrzyskim archeolog - profesor Stefan Krukowski. Nazwa szybko przyjęła się w literaturze naukowej i jest znana w środowiskach archeologicznych na całym świecie.
Na piaszczystych wydmach po obydwu stronach Kamiennej znajdują się pozostałości kilkuset prehistorycznych stanowisk osadniczych skupionych wokół kopalni hematytu, używanego później pod postacią proszku lub maści barwnika koloru czerwonego, symbolizującego życie, zdrowie, siłę, towaru drogiego i poszukiwanego, po który wysłańcy różnych plemion przybywali niejednokrotnie z bardzo daleka. Oprócz wytwarzania barwnika hematytowego starożytni Rydnianie trudnili się również wysoko wyspecjalizowaną produkcją półsurowca krzemiennego z krzemienia czekoladowego,
po który wyprawiali się do odległych o ok. 15 km i więcej kopalni w okolicy Orońska, Wierzbicy i Iłży.
Niektóre z przebadanych stanowisk miały kluczowe w skali europejskiej znaczenie dla poznania kultury ludzi żyjących w epoce kamienia. W celu ochrony niezwykłego nagromadzenia pradziejowych zabytków (nigdzie na świecie nie ma takiej koncentracji stanowisk paleolitycznych) od 1957 roku trwały starania o utworzenie na Rydnie rezerwatu archeologicznego. Udało się to dopiero w 1986 roku. Rezerwat objął część doliny rzeki Kamiennej od wschodnich obrzeży Skarżyska-Kamiennej po Górę Św. Rocha w Wąchocku. Na jego terenie znalazł się m.in. zespół paleolitycznych osad przemysłowych i kopalnia hematytu. Obowiązuje tu zakaz naruszania podłoża ziemnego oraz wznoszenia jakichkolwiek obiektów bez uzgodnienia ze Świętokrzyskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Kielcach.
 
PREHISTORYCZNI MIESZKAŃCY "RYDNA"
Najstarsze ślady pobytu człowieka na terenie rezerwatu (dwa luźne znaleziska powierzchniowe) związane są prawdopodobnie jeszcze z neandertalczykami, twórcami tzw. kultury mustierskiej (nazwa od Le Moustier we Francji), która rozwijała się ok. 50 tys. lat temu. Stanowisko tej kultury na terenie naszego Województwa Świętokrzyskiego znane jest także w jaskini Raj, w której, co ciekawe stwierdzono ślady używania hematytu.
Następnie ludzie na Rydnie pojawiają się pod koniec epoki lodowcowej ok. 11000 lat p.n.e. (paleolit schyłkowy). Są to przedstawiciele tzw. kultury hamburskiej, pionierzy w zasiedlaniu uwalnianych przez lodowiec terenów, specjalizujący się w łowiectwie reniferów przy pomocy łuku i strzał wyposażonych w krzemienne groty, kościanych oszczepów i harpunów, wędrujący za stadami tych zwierząt.
Kolejną kulturą łowców reniferów zarejestrowaną na terenie rezerwatu jest kultura magdaleńska (przełom 11. i 10. tysiąclecia p.n.e., nazwa od stanowiska La Madeleine we Francji).
Następni pojawili się przedstawiciele kultur: federmesser (nazwa od charakterystycznego kształtu narzędzi przypominającego ostrze scyzoryka) i Bromme-Lyngby, zamieszkujący pogranicze lasów i tundry (pod wpływem przejściowego ocieplenia granica lasów przesunęła się na północ).
Po ponownym ochłodzeniu klimatu (ok. 9000 lat p. n. e.) na Rydnie pojawiły się grupy łowców reniferów zaliczane do kultury świderskiej. Mniej więcej w tym czasie rozpoczęła się na ogromną skalę eksploatacja hematytu.
Koniec epoki lodowcowej nie przyniósł kresu osadnictwu na terenie rezerwatu. Znaleziono tu stanowiska kultur mezolitycznych: komornickiej, janisławickiej i chojnicko-pieńkowskiej. Nadal wydobywany był hematyt.
Przełom gospodarczy w neolicie (dzięki "wynalezieniu" rolnictwa i hodowli zwierząt) spowodował, że ludzie zaczęli szukać do osiedlania się żyznych, lessowych ziem. Osłabło również zainteresowanie hematytem.
Piaszczyste, jałowe wydmy nad Kamienną przestały być terenem atrakcyjnym.
 
 

   Wszystkich zainteresowanych zwiedzaniem rezerwatu, archeologią doświadczalną lub odtwórstwem (pre)historycznym zapraszamy na stonę ArcheoKlubu PTTK www.rydno.pttk.pl oraz www.rydno.com. Więcej informacji można uzyskać pod nr telefonu: 502 116 481. ZAPRASZAMY !!!
oceń oferte poleć znajomemu dodaj do walizki

Informacje praktyczne

  • Ogólne:
    • Rodzaj obiektu:
      - Zabytki archeologiczne
    • Certyfikat POT: Nie
  • Lokalizacja:
    • Powiat: starachowicki
    • Gmina: Wąchock
    • Miejscowość: Wąchock
    • Szerokość geograficzna: 51.088105575376375
    • Długość geograficzna: 20.987491607666015
    • Region turystyczny:
      - Starachowice i okolice
  • Dostępność:
    • Sezonowa: Nie
  • Udogodnienia i usługi:
    • Udogodnienia:
      - Parking
    • Usługi dodatkowe:
      - Możliwość filmowania,
      - Możliwość fotografowania,
      - Przewodnik
    • Uwagi:
      Przewodnika można zamówić pod numerem telefonu: 502 116 481
  • Kontakt:
Klub Sportowy "Świt"

Klub Sportowy "Świt"

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Strzelnicza 29
Tel. (o41) 274-53-33
doba hotelowa od 13.00.; niektóre pokoje z łazienkami, w pokoju: TV, radio. Bufet czynny: 7.00 - 22.00, średnia cena obiadu: 14 PLN, możliwość całodziennego wyżywienia.

Hotel "Europa"

Hotel "Europa"

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Radomska 76a
Tel. +48 41 276 78 00
Miejsce, gdzie można swobodnie zakwaterować 140 osób w komfortowych warunkach; jest 5-6 sal konferencyjnych, kuchnia na wysokim poziomie, a wieczorem można się zrelaksować w Strefie Relaksu lub hotelowej Restauracji czy Pubie Dublin otwartymi do 23.00.

 Hotel "Senator"

Hotel "Senator"

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Krywki 18
Tel. (041) 274 03 90
Hotel “Senator” charakteryzuje się wysokim standardem usług, miłą fachową obsługą oraz umiejętnością dostosowania się do wymogów i oczekiwań gości.

Przystań wodna

Przystań wodna

Ocena turystów:
Krynki
ul. Starachowicka 35
Tel. (41) 271-63-92
Oferujemy domki 4-5 osobowe z łazienkami, pokoje 5-6 osobowe oraz przyczepy kempingowe i pole namiotowe. Posiadamy miejsce pod ognisko i grilla.

Pensjonat "Eldorado"

Pensjonat "Eldorado"

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Moniuszki 53
Tel. 0 501 791 933
Liczba pokoi: 6 Liczba miejsc noclegowych: 14 Dostępność obiektu: całoroczny

NOCLEGI Andrzej Nowak

NOCLEGI Andrzej Nowak

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Iłżecka 171
Tel. 604 418 540
pokoje z łazienką, TV, wynajem lokalu na imprezy okolicznościowe, parking, kort tenisowy, billard, grill

Karczma "U Jana"

Karczma "U Jana"

Ocena turystów:
Kuczów
ul. Ostrowiecka 37
Tel. 41 271 67 71, 602 883 867, 662 311 121
Karczma "U Jana" to urocza drewniana chata, z dużym parkingiem, placem zabaw i miejscem do odpoczynku. 44 miejsca noclegowe w pok. 2- i 3-os. z łazienkami, TV i Internetem. Doskonała kuchnia, profesjonalna obsługa, wieloletnie doświadczenie w organizowaniu imprez i piękne drewniane wnętrze i rożen.

Bursa ZSZ nr 1 w Starachowicach

Bursa ZSZ nr 1 w Starachowicach

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Radomska 72
Tel. 41 274 89 13
Oferujemy wycieczki i zielone/białe szkoły z noclegami oraz oferty dla osób indywidualnych, gości weselnych, zorganizowanych grup turystycznych. Bardzo atrakcyjne ceny, wyśmienita kuchnia, pełna organizacja i pomoc w przeprowadzeniu imprez.

Sanktuarium Matki Boskiej Bolesnej, Pani Ziemi Świętokrzyskiej

Sanktuarium Matki Boskiej Bolesnej, Pani Ziemi Świętokrzyskiej

Ocena turystów:
Kałków-Godów 84a
Tel. (41) 272-18-88; 271-17-30
Pokój od: 20 zł.
Pokoje: 2 i 4 osobowe; łazienki ogólnodostępne, możliwość wyżywienia. Na terenie: Golgota Męczeństwa Polskiego Narodu, misterium Męki Pańskiej, Panorama Historii Ziemi Świętokrzyskiej, Muzeum Etnograficzne, Mini Zoo.

Dom Noclegowy PTTK

Dom Noclegowy PTTK

Ocena turystów:
Starachowice
ul. Krywki 1
Tel. (041) 274-62-68
Dom Noclegowy z Muzeum Regionalnym PTTK z bogatą ekspozycją: n.p.: najlepiej zachowanym w Europie mieczem rzymskim z II w. n.e., bogatym zbiorem monet rzymskich, wyrobów z krzemienia, itp. 2 pok. 5-os, 1 pok. 8-os, 1 pok. 10-os.

Informacje praktyczne

Rezerwat Archeologiczny "Rydno"

  • Wąchock
poczta@rydno.pttk.pl www.rydno.pttk.pl

Lokalizacja

Twoja walizka

ilość obiektów: 0 zobacz wyczyść